Naturalnym środowiskiem bytowania dzika jest la o urozmaiconym składzie gatunkowym, zapewniający mu w cyklu rocznym zasobną naturalną bazę żerową i osłony. Dzik zasiedla obecnie większość biotopów i wszystkie typy lasu, od siedlisk borowych po olsy jesionowe, od zarośli i szuwarów nadmorskich po lasy górskie. Jednak najatrakcyjniejszymi pod względem żerowym biotopami są siedliska lasowe – dąbrowy i buczyny oraz lasy mieszane z udziałem dębu i buka. Preferują tereny leśne obfitujące w mokradła i bagna, drzewostany z bogatymi i urozmaiconymi podszytami oraz licznymi i gęstymi młodnikami. Przez większą część roku wykorzystują pola uprawne jako bogatą w żer bazę pokarmową o raz doskonałe osłony. Szczególnie atrakcyjne są wielkołanowe uprawy kukurydzy, rzepaku i zbóż. Ocenia się że w okresie letnim i jesiennym ponad 80% dzików intensywnie penetruje żerowiska polne. Zimą, w latach urodzaju dębu i buka, dziki najchętniej bytują w pobliżu drzewostanów liściastych i mieszanych z udziałem tych gatunków. Zawsze atrakcyjnym miejscem zimowej koncentracji dzików będą tereny leżące w pobliżu kukurydzisk, niezaoranych ściernisk i kartoflisk. Mimo tak szerokiego wykorzystywania przez dziki w cyklu rocznym różnych biotopów, to jednak środowisko leśne pozostaje ich główną ostoją. Obecność dzika w lesie wpływa korzystnie na stan sanitarny drzewostanów . Dziki przyczyniają się do ograniczenia gradacji owadów, których larwy lub poczwarki przebywają w ściółce leśnej. Buchtując w poszukiwaniu owadów, bukwi czy żołędzi lub zdzierając pokrywę wierzchnich warstw gleby w poszukiwaniu ulubionych smakołyków, przyczyniają się do przyspieszenia procesów humifikacji ubogich gleb leśnych. Dzik jest gatunkiem wszystkożernym. Potrafi bardzo szybko przystosować się do zmiennych warunków pokarmowych. Preferuje ziarna zbóż, w tym przede wszystkim kukurydzę, owies, pszenicę i żyto. Dużą atrakcję żerową stanowią rośliny motylkowe, szczególnie groch i peluszka, a także ziemniaki i buraki cukrowe. Pokarm zwierzęcy dzika to różnego rodzaju bezkręgowce, owady i ich larwy, mięczaki, ptaki i ich jaja, drobne gryzonie, małe kręgowce i padlina. Dzik może być także drapieżnikiem okazjonalnym, zjadając m, in, koźlęta i młode zajączki.

Wielkość i masa ciała dorosłych dzików wykazują dużą zmienność, uwarunkowana cechami dziedzicznymi i oddziaływaniem różnych czynników środowiska. Sylwetka i wygląd dzika zmieniają się w zależności od wieku i płci osobnika. Przeciętnie osobniki żeńskie są mniejsze od samców i wraz z wiekiem różnice te są wyraźniejsze. Dziki dzielimy na trzy klasy wieku:

– warchlaki – od dnia urodzenia do 3 marca następnego roku kalendarzowego. Warchlaki urodzone w grudniu zaliczane są do nowego roku.

– przelatki- dziki od 1 kwietnia następnego roku po urodzeniu do 31 marca kolejnego roku,

– dziki starsze – od 1 kwietnia w trzecim roku życia i starsze.

W klasie dzików starszych osobniki męskie dzielimy na następujące grupy:

– wycinki- w 3 i 4 roku życia,

– odyńce młode – w 5 i 6 roku życia ,

– odyńce stare – od 7 roku życia.

Płeć i wiek dzików w łowisku rozpoznajemy na podstawie ich rozwoju fizycznego ( wielkość, okrywa włosowa, rozłożenie masy ciała, linia grzbietu, głowa, pędzel, chwost, sutki, oręż) oraz po zachowaniu ( sposób żerowania, tryb życia).

Dziki zmieniają okrywę włosową raz w roku od połowy maja do początku czerwca. Po wymianie sierści zimowej na letnią sylwetka przelatka przybiera smukły wygląd. Gwizd jest szpiczasty i sprawia wrażenie wydłużonego, a biegi z powodu braku długiej, zimowej sierści oraz ogólnego wychudzenia po okresie zimy wydają się pozornie długie. Sylwetka przelatka jest proporcjonalna a linia grzbietu prosta. U przelatków męskich można już zauważyć pędzel. U 3 – 4 letnich wycinków środek ciężkości masy ciała zaczyna stopniowo przesuwać się ku przodowi . Lekko wygięty grzbiet opada ku tyłowi, a między głową a tułowiem, zaraz za słuchami, widać płytkie zagłębienie. U starych odyńców masa ciała prawie w 2/3 spoczywa na przednich biegach, które są silne i wydają się bardzo krótkie. Środek tułowia odyńca jest mocno wypukły i opada wyraźnie ku tyłowi. z tyłu pod odbytem są dobrze widoczne jądra. Pędzel jest zakończony kępką dłuższych włosów i jest już bardzo wyraźnie widoczny. Sylwetka przelatka żeńskiego, w porównaniu do sylwetki przelatka męskiego, jest dłuższa i szczuplejsza. Lochy prowadzące młode mają wyraźnie widoczne wymiona ze strzykami.

Dojrzałość płciową osobniki żeńskie osiągają w wieku około 10 miesięcy, a samce dopiero w drugim roku życia. Właściwa huczka rozpoczyna się już w końcu października, a jej nasilenie przypada w listopadzie i grudniu. W spóźnionej huczce biorą udział lochy, które wcześniej były w słabszej kondycji, oraz część żeńskich warchlaków. Ciążą trwa około 18 tygodni ( 3 miesiące, 3 tygodnie 3 dni). Młode pasiaki rodzą się w specjalnie przygotowanym barłogu. Najwięcej wyproszeń przypada na marzec i kwiecień. Liczba warchlaków w miocie waha się od 3 do 8. Starsze lochy najczęściej mają w miocie  6 – 8 prosiąt, młodsze 4 – 6, a prowadzące loszki przelatkowe wodzą przeważnie 2  3 warchlaki. Młode przez pierwsze dni swojego życia pozostają w barłogu, po około 2 tygodniach opuszczają legowisko i towarzyszą losze. Okres laktacji trwa do 4 miesięcy

Spośród czynników abiotycznych największe zagrożenie niosą duże opady śniegu o pokrywie wysokości co najmniej  50 cm. W połączeniu z długo trwającymi mrozami powyżej -20 stopni Celsjusza warunki te znacznie ograniczają możliwości buchtowania i mogą prowadzić do licznych upadków. Dziki narażone są na działanie różnych czynników chorobotwórczych. Najbardziej masowe upadki wywołuje pomór, choroba  wirusowa przybierająca postać epizootii, której źródłem zakażenia są przede wszystkim świnie domowe. Groźna dla warchlaków może być gruźlica atakująca płuca. Warchlaki zapadają na nią w czasie mokrej i zimnej wiosny i lata. Inną chorobą jest bąblowica wywoływana przez tasiemca psiego. Niebezpieczną chorobą dla człowieka, której nosicielem są dziki, jest włośnica (trychinoza). Wywołuje ją nicień zwany włośniem krętym, którego otorbione larwy w postaci owalnych cyst występują masowo w mięśniach zarażonego dzika. Mięso dzika podlega obowiązkowemu badaniu na występowanie włośni.

Polowanie na dziki należy do najatrakcyjniejszych i ma swoją długą, historyczną tradycję. Polujemy na nie zarówno indywidualnie z zasiadki, z podchodu jak i zbiorowo.